Kliknij ten link, aby przejść do panelu logowania.
Teraz do wszystkich płatnych Serwisów internetowych
Wydawnictwa Podatkowego GOFIN loguj się w jednym
miejscu.


Po zalogowaniu znajdziesz menu z linkiem do swojego
konta abonenta i dodatkowych opcji.

Wyszukaj

Jak szukać?»

Ujednolicone przepisy prawne - www.przepisy.gofin.pl
Aktualnie jesteś: Ujednolicone przepisy prawne (strona główna) »  »  Ustawa z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej

Ustawa z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej

Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
 uwzględniający ww. zmiany
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmiana wynikająca z
zmiany w:
 Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmiana wynikająca z
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 Dz. U. z 2013 r. poz. 182
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 Dz. U. z 2015 r. poz. 163
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmiana wynikająca z
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 Dz. U. z 2016 r. poz. 930
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 
 zmieniony przez
zmiany w:
 Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
 zmieniony przez
zmiany w:
Wyświetl wersje poprzedzające
 Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
 zmieniony przez
zmiany w:
Wyświetl wcześniejsze wersje
2018.10.01 - bieżąca
 zmiana wynikająca z
zmiany w:

Uwaga od redakcji:
Zmiany, które wchodzą w życie w wybranej wersji czasowej - zaznaczono kolorem

Dział I

Przepisy ogólne

Rozdział 1

Zasady ogólne i zakres podmiotowy ustawy

Art. 1. Ustawa określa:

    1) zadania w zakresie pomocy społecznej;

    2) rodzaje świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb ich udzielania;

    3) organizację pomocy społecznej;

    4) zasady i tryb postępowania kontrolnego w zakresie pomocy społecznej.

Art. 2. 1. Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

2. Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi.

Art. 3. 1. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka.

2. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.

3. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.

4. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.

Art. 4. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej.

Istniejące wersje czasowe art. 5
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.05.01
zmieniony przez
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 5. Prawo do świadczeń z pomocy społecznej, jeżeli umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej, przysługuje:

    1) osobom posiadającym obywatelstwo polskie mającym miejsce zamieszkania i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

    2) cudzoziemcom mającym miejsce zamieszkania i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:

      a) na podstawie zezwolenia na pobyt stały, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d lub w art. 186 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1990, 1948 i 2066 oraz z 2017 r. poz. 60, 858 i 1543), lub w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej,

      b) w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany - w formie schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania oraz zasiłku celowego;

    3) mającym miejsce zamieszkania i przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelom państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej oraz członkom ich rodzin w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. z 2017 r. poz. 900), posiadającym prawo pobytu lub prawo stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Istniejące wersje czasowe art. 5a
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.05.01
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 5a. Prawo do świadczeń w formie interwencji kryzysowej, schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania oraz zasiłku celowego przysługuje cudzoziemcom przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zaświadczenia, o którym mowa w art. 170 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 176 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach.

Istniejące wersje czasowe art. 6
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.01.01
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.03.01
zmieniony przez
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2017.10.01
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 6. Użyte w ustawie określenia oznaczają:

    1) całkowita niezdolność do pracy - całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych;

    2) dochód dziecka - dochód, do którego zalicza się kwotę otrzymywanej renty wraz z dodatkiem dla sierot zupełnych, zasiłek pielęgnacyjny, dodatek pielęgnacyjny, otrzymywane alimenty oraz kwotę odpowiadającą dochodom uzyskiwanym z majątku dziecka;

    3) dochód na osobę w rodzinie - dochód rodziny podzielony przez liczbę osób w rodzinie;

    4) dochód rodziny - sumę miesięcznych dochodów osób w rodzinie;

    5) jednostka organizacyjna pomocy społecznej - regionalny ośrodek polityki społecznej, powiatowe centrum pomocy rodzinie, ośrodek pomocy społecznej, dom pomocy społecznej, placówkę specjalistycznego poradnictwa, w tym rodzinnego, ośrodek wsparcia i ośrodek interwencji kryzysowej;

    6) kontrakt socjalny - pisemną umowę zawartą z osobą ubiegającą się o pomoc, określającą uprawnienia i zobowiązania stron umowy, w ramach wspólnie podejmowanych działań zmierzających do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej osoby lub rodziny;

    7) niezdolność do pracy z tytułu wieku - osiągnięcie wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 oraz w art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1383 i 1386);

    8) osoba bezdomna - osobę niezamieszkującą w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowaną na pobyt stały, w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, a także osobę niezamieszkującą w lokalu mieszkalnym i zameldowaną na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania;

    9) osoba samotna - osobę samotnie gospodarującą, niepozostającą w związku małżeńskim i nieposiadającą wstępnych ani zstępnych;

    10) osoba samotnie gospodarująca - osobę prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe;

    11) osoba zatrudniona - osobę pozostającą w zatrudnieniu w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy lub prowadzącą działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów dotyczących działalności gospodarczej;

    11a) (uchylony)

    12) praca socjalna - działalność zawodową mającą na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmacnianiu lub odzyskiwaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie poprzez pełnienie odpowiednich ról społecznych oraz tworzenie warunków sprzyjających temu celowi;

    13) renta - rentę z polskiego lub zagranicznego systemu ubezpieczeń społecznych, rentę strukturalną lub rentę socjalną;

    14) rodzina - osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące;

    15) średni miesięczny koszt utrzymania w domu pomocy społecznej - kwotę rocznych kosztów działalności domu wynikającą z utrzymania mieszkańców, z roku poprzedniego, bez kosztów inwestycyjnych i wydatków na remonty, powiększoną o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, przyjęty w ustawie budżetowej na dany rok kalendarzowy, podzieloną przez liczbę miejsc, ustaloną jako sumę rzeczywistej liczby mieszkańców w poszczególnych miesiącach roku poprzedniego, w domu;

    16) świadczenie nienależnie pobrane - świadczenie pieniężne uzyskane na podstawie przedstawionych nieprawdziwych informacji lub niepoinformowania o zmianie sytuacji materialnej lub osobistej;

    17) bar mleczny - przedsiębiorcę prowadzącego działalność gospodarczą w postaci samoobsługowych, bezalkoholowych, ogólnodostępnych zakładów masowego żywienia, sprzedających całodziennie posiłki mleczno-nabiałowo-jarskie;

    18) projekt socjalny - zespół działań mających na celu poprawę sytuacji życiowej osób, rodzin, grup zagrożonych ubóstwem, marginalizacją i wykluczeniem społecznym.

Istniejące wersje czasowe art. 7
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 7. Pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu:

    1) ubóstwa;

    2) sieroctwa;

    3) bezdomności;

    4) bezrobocia;

    5) niepełnosprawności;

    6) długotrwałej lub ciężkiej choroby;

    7) przemocy w rodzinie;

    7a) potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi;

    8) potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności;

    9) bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych;

    10) (uchylony)

    11) trudności w integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach;

    12) trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;

    13) alkoholizmu lub narkomanii;

    14) zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej;

    15) klęski żywiołowej lub ekologicznej.

Istniejące wersje czasowe art. 7a
2010.01.01
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 7a. 1. Pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom także poprzez udzielenie dotacji przedmiotowej do posiłków sprzedawanych w barach mlecznych.

2. Dotacje przedmiotowe do posiłków sprzedawanych w barach mlecznych mogą być udzielane na wniosek przedsiębiorcy, w zakresie określonym w ustawie budżetowej na dany rok.

Istniejące wersje czasowe art. 8
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.05.22
zmieniony przez
2009.06.13
zmieniony przez
2009.10.01
zmiana wynikająca z
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2012.10.01
zmiana wynikająca z
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.08.31
zmieniony przez
2015.10.01
zmiana wynikająca z
2015.10.05
zmieniony przez
2016.04.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2016.09.02
zmieniony przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
2018.10.01
zmiana wynikająca z
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 8. 1. Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje:

    1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461 zł*), zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej",

    2) osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 316 zł*), zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie",

      _______________
      Uwaga od redakcji:
      *) Kwoty obowiązujące w okresie od 1.10.2015 r. do 30.09.2018 r. podane zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14.07.2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058).

    3) rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny"

- przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.

2. Rada gminy, w drodze uchwały, może podwyższyć kwoty, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, uprawniające do zasiłków okresowego i celowego.

3. Za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:

    1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych;

    2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;

    3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.

4. Do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się:

    1) jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego;

    2) zasiłku celowego;

    3) pomocy materialnej mającej charakter socjalny albo motywacyjny, przyznawanej na podstawie przepisów o systemie oświaty;

    4) wartości świadczenia w naturze;

    5) świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych;

    5a) świadczenia pieniężnego i pomocy pieniężnej, o których mowa w ustawie z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. poz. 693 i 1220);

    6) dochodu z powierzchni użytków rolnych poniżej 1 ha przeliczeniowego;

    7) świadczenia wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. poz. 195, z późn. zm.), oraz dodatku wychowawczego, o którym mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2017 r. poz. 697 i 1292);

    8) świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o Karcie Polaka (Dz. U. z 2017 r. poz. 1459).

5. W stosunku do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą:

    1) opodatkowaną podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych - za dochód przyjmuje się przychód z tej działalności pomniejszony o koszty uzyskania przychodu, obciążenie podatkiem należnym określonym w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych i składkami na ubezpieczenie zdrowotne określonymi w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, związane z prowadzeniem tej działalności oraz odliczonymi od dochodu składkami na ubezpieczenia społeczne niezaliczonymi do kosztów uzyskania przychodów, określonymi w odrębnych przepisach, z tym że dochód ustala się, dzieląc kwotę dochodu z działalności gospodarczej wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym za poprzedni rok kalendarzowy przez liczbę miesięcy, w których podatnik prowadził działalność, a jeżeli nie prowadził działalności, za dochód przyjmuje się kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu tej osoby;

    2) opodatkowaną na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - za dochód przyjmuje się kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu tej osoby.

6. W sytuacji gdy podatnik łączy przychody z działalności gospodarczej z innymi przychodami lub rozlicza się wspólnie z małżonkiem, przez podatek należny, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, rozumie się podatek wyliczony w takiej proporcji, w jakiej pozostaje dochód podatnika z pozarolniczej działalności gospodarczej wynikający z deklaracji podatkowych do sumy wszystkich wykazanych w nich dochodów.

7. Wysokość dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w przypadku prowadzenia działalności opodatkowanej na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych ustala się na podstawie zaświadczenia wydanego przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego, zawierającego informację o wysokości:

    1) przychodu;

    2) kosztów uzyskania przychodu;

    3) różnicy pomiędzy przychodem a kosztami jego uzyskania;

    4) dochodów z innych źródeł niż pozarolnicza działalność gospodarcza w przypadkach, o których mowa w ust. 6;

    5) odliczonych od dochodu składek na ubezpieczenia społeczne;

    6) należnego podatku;

    7) odliczonych od podatku składek na ubezpieczenie zdrowotne związanych z prowadzeniem pozarolniczej działalności gospodarczej.

8. Wysokość dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w przypadku prowadzenia działalności na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ustala się na podstawie zaświadczenia wydanego przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego zawierającego informację o formie opodatkowania oraz na podstawie dowodu opłacenia składek w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.

9. Przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 194 zł*).

    _______________
    *) Uwaga od redakcji: Kwoty obowiązujące w okresie od 1.10.2015 r. do 30.09.2018 r. podane zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14.07.2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058).

10. Dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej i z ha przeliczeniowych oraz z innych źródeł sumuje się.

11. W przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty:

    1) kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w przypadku osoby samotnie gospodarującej,

    2) kryterium dochodowego rodziny, w przypadku osoby w rodzinie

- kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony.

12. W przypadku uzyskania jednorazowo dochodu należnego za dany okres, kwotę tego dochodu uwzględnia się w dochodzie osoby lub rodziny przez okres, za który uzyskano ten dochód.

13. W przypadku uzyskiwania dochodu w walucie obcej, wysokość tego dochodu ustala się według średniego kursu Narodowego Banku Polskiego z dnia wydania decyzji administracyjnej w sprawie świadczenia z pomocy społecznej.

Istniejące wersje czasowe art. 9
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.09.11
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 9. 1. Kryteria dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw Socjalnych.

2. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania progu interwencji socjalnej, zakres potrzeb niezbędnych do egzystencji, minimalny zakres wydatków, okres oraz źródło danych, z jakiego przyjmuje się wysokość cen towarów i usług, uwzględniając poziom wydatków gospodarstw domowych z I kwintyla rozkładu dochodów, których wydatki należy uwzględnić w badaniu progu interwencji socjalnej.

3. W roku, w którym przeprowadza się weryfikację, Rada Ministrów do dnia 15 maja przedstawia Radzie Dialogu Społecznego:

    1) propozycję kwot kryteriów dochodowych;

    2) informację o realizacji świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej za okres od poprzedniej weryfikacji, obejmującą liczbę świadczeniobiorców, liczbę świadczeń i ogólną kwotę wydatków na świadczenia.

4. Rada Dialogu Społecznego uzgadnia kryteria dochodowe w terminie do dnia 15 czerwca danego roku kalendarzowego.

5. Kwota stanowiąca podstawę ustalenia wysokości pomocy pieniężnej na usamodzielnienie, na kontynuowanie nauki i pomocy na zagospodarowanie w formie rzeczowej, kwoty minimalnego i maksymalnego świadczenia pieniężnego na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, a także maksymalna kwota zasiłku stałego ulegają zmianie w terminach weryfikacji kryteriów dochodowych o 50% sumy kwot, o które wzrosły kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej i kryterium dochodowe na osobę w rodzinie.

6. Kwota dochodu z 1 ha przeliczeniowego ulega zmianie w terminach weryfikacji kryteriów dochodowych o 25% sumy kwot, o które wzrosły kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej i kryterium dochodowe na osobę w rodzinie.

7. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", zweryfikowane kryteria dochodowe oraz kwoty, o których mowa w ust. 5 i 6, do dnia 15 lipca w roku, w którym przeprowadza się weryfikację.

8. W przypadku gdy Rada Dialogu Społecznego nie uzgodni w przewidzianym terminie kryteriów dochodowych, Rada Ministrów ustala nie niższe niż w przedstawionej propozycji kryteria dochodowe oraz kwoty, o których mowa w ust. 5 i 6, w drodze rozporządzenia, w terminie do dnia 15 lipca danego roku.

8a. Zweryfikowane kryteria dochodowe oraz kwoty, o których mowa w ust. 5 i 6, obowiązują od dnia 1 października roku, w którym jest przeprowadzana weryfikacja.

9. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego przedkłada corocznie do dnia 15 kwietnia Radzie Dialogu Społecznego informację o wysokości minimum egzystencji ustalonego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych. Jeśli w danym roku kalendarzowym kwota kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej i kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie będzie równa lub niższa niż minimum egzystencji, Rada Dialogu Społecznego może wystąpić do Rady Ministrów z wnioskiem o zweryfikowanie kwot kryteriów dochodowych. W takim przypadku ust. 1-8 stosuje się odpowiednio.

Istniejące wersje czasowe art. 10
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 10. 1. Przy ustalaniu prawa do zasiłków stałego i okresowego w składzie rodziny nie uwzględnia się dzieci wychowywanych w rodzinie zastępczej lub rodzinnym domu dziecka oraz pełnoletnich wychowanków rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka, a do dochodu rodziny nie wlicza się ich dochodów oraz świadczeń na pokrycie kosztów ich utrzymania i dodatków przyznanych na podstawie przepisów o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

2. Przy ustalaniu prawa do pomocy pieniężnej na usamodzielnienie oraz pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki do dochodu nie wlicza się pomocy pieniężnej, o której mowa w art. 88 ust. 1.

3. (uchylony)

4. Przy ustalaniu wysokości odpłatności za pobyt osoby w domu pomocy społecznej, w składzie rodziny uwzględnia się innych członków rodziny przebywających w instytucjonalnych placówkach opieki, jeżeli rodzina ponosi odpłatność za ich pobyt.

Istniejące wersje czasowe art. 11
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2012.06.08
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.05.27
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 11. 1. W przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego.

2. Brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia lub przerwanie szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego w miejscu pracy, wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych, prac społecznie użytecznych, a także odmowa lub przerwanie udziału w działaniach w zakresie integracji społecznej realizowanych w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.

3. W przypadku odmowy przyznania albo ograniczenia wysokości lub rozmiaru świadczeń z pomocy społecznej należy uwzględnić sytuację osób będących na utrzymaniu osoby ubiegającej się o świadczenie lub korzystającej ze świadczeń.

Art. 12. W przypadku stwierdzonych przez pracownika socjalnego dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe, w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości, można odmówić przyznania świadczenia.

Istniejące wersje czasowe art. 13
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 13. 1. Osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem ust. 1a.

1a. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do osób odbywających karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego.

2. Osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń.

Art. 14. W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Rozdział 2

Zadania pomocy społecznej

Art. 15. Pomoc społeczna polega w szczególności na:

    1) przyznawaniu i wypłacaniu przewidzianych ustawą świadczeń;

    2) pracy socjalnej;

    3) prowadzeniu i rozwoju niezbędnej infrastruktury socjalnej;

    4) analizie i ocenie zjawisk rodzących zapotrzebowanie na świadczenia z pomocy społecznej;

    5) realizacji zadań wynikających z rozeznanych potrzeb społecznych;

    6) rozwijaniu nowych form pomocy społecznej i samopomocy w ramach zidentyfikowanych potrzeb.

Art. 16. 1. Obowiązek zapewnienia realizacji zadań pomocy społecznej spoczywa na jednostkach samorządu terytorialnego oraz na organach administracji rządowej w zakresie ustalonym ustawą.

2. Gmina i powiat, obowiązane zgodnie z przepisami ustawy do wykonywania zadań pomocy społecznej, nie mogą odmówić pomocy osobie potrzebującej, mimo istniejącego obowiązku osób fizycznych lub osób prawnych do zaspokajania jej niezbędnych potrzeb życiowych.

3. Pomocy nie mogą również odmówić podmioty, którym jednostki samorządu terytorialnego zleciły realizację zadań, na zasadach określonych w art. 25.

Istniejące wersje czasowe art. 16a
2011.05.03
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 16a. 1. Gmina, powiat i samorząd województwa przygotowują ocenę zasobów pomocy społecznej w oparciu o analizę lokalnej sytuacji społecznej i demograficznej.

2. Zasoby, o których mowa w ust. 1, obejmują w szczególności infrastrukturę, kadrę, organizacje pozarządowe i nakłady finansowe na zadania pomocy społecznej bez względu na podmiot je finansujący i realizujący.

3. Ocena, o której mowa w ust. 1, obejmuje osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej, rodzaje ich problemów oraz ich rozkład ilościowy.

4. Organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego przedstawia co roku do dnia 30 kwietnia odpowiednio radzie gminy, radzie powiatu, a do dnia 30 czerwca sejmikowi województwa właściwej jednostki samorządu terytorialnego ocenę, o której mowa w ust. 1. Ocena wraz z rekomendacjami jest podstawą do planowania budżetu na rok następny.

Istniejące wersje czasowe art. 16b
2011.05.03
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 16b. 1. Gmina i powiat opracowują strategię rozwiązywania problemów społecznych, a samorząd województwa strategię w zakresie polityki społecznej.

2. Strategia, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:

    1) diagnozę sytuacji społecznej;

    2) prognozę zmian w zakresie objętym strategią;

    3) określenie:

      a) celów strategicznych projektowanych zmian,

      b) kierunków niezbędnych działań,

      c) sposobu realizacji strategii oraz jej ram finansowych,

      d) wskaźników realizacji działań.

Istniejące wersje czasowe art. 17
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.08.01
zmieniony przez
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2014.05.27
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 17. 1. Do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym należy:

    1) opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka;

    2) sporządzanie, zgodnie z art. 16a, oceny w zakresie pomocy społecznej;

    3) udzielanie schronienia, zapewnienie posiłku oraz niezbędnego ubrania osobom tego pozbawionym;

    4) przyznawanie i wypłacanie zasiłków okresowych;

    5) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych;

    6) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków powstałych w wyniku zdarzenia losowego;

    7) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków na świadczenia zdrowotne osobom bezdomnym oraz innym osobom niemającym dochodu i możliwości uzyskania świadczeń na podstawie przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;

    8) przyznawanie zasiłków celowych w formie biletu kredytowanego;

    9) opłacanie składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę, która zrezygnuje z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem;

    10) praca socjalna;

    11) organizowanie i świadczenie usług opiekuńczych, w tym specjalistycznych, w miejscu zamieszkania, z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

    12) prowadzenie i zapewnienie miejsc w mieszkaniach chronionych;

    13) (uchylony)

    14) dożywianie dzieci;

    15) sprawienie pogrzebu, w tym osobom bezdomnym;

    16) kierowanie do domu pomocy społecznej i ponoszenie odpłatności za pobyt mieszkańca gminy w tym domu;

    16a) pomoc osobom mającym trudności w przystosowaniu się do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;

    17) sporządzanie sprawozdawczości oraz przekazywanie jej właściwemu wojewodzie, w formie dokumentu elektronicznego, z zastosowaniem systemu teleinformatycznego;

    18) utworzenie i utrzymywanie ośrodka pomocy społecznej, w tym zapewnienie środków na wynagrodzenia pracowników;

    19) przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych;

    20) opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

2. Do zadań własnych gminy należy:

    1) przyznawanie i wypłacanie zasiłków specjalnych celowych;

    2) przyznawanie i wypłacanie pomocy na ekonomiczne usamodzielnienie w formie zasiłków, pożyczek oraz pomocy w naturze;

    3) prowadzenie i zapewnienie miejsc w domach pomocy społecznej i ośrodkach wsparcia o zasięgu gminnym oraz kierowanie do nich osób wymagających opieki;

    3a) opracowanie i realizacja projektów socjalnych;

    4) podejmowanie innych zadań z zakresu pomocy społecznej wynikających z rozeznanych potrzeb gminy, w tym tworzenie i realizacja programów osłonowych;

    5) współpraca z powiatowym urzędem pracy w zakresie upowszechniania ofert pracy oraz informacji o wolnych miejscach pracy, upowszechniania informacji o usługach poradnictwa zawodowego i o szkoleniach oraz realizacji Programu Aktywizacja i Integracja, o którym mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Istniejące wersje czasowe art. 18
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.06.13
zmieniony przez
2009.08.01
zmieniony przez
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.05.01
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 18. 1. Do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej realizowanych przez gminę należy:

    1) (uchylony)

    2) (uchylony)

    3) organizowanie i świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

    4) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków związanych z klęską żywiołową lub ekologiczną;

    5) prowadzenie i rozwój infrastruktury ośrodków wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

    6) realizacja zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej, mających na celu ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia;

    7) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, a także udzielanie schronienia, posiłku oraz niezbędnego ubrania cudzoziemcom, o których mowa w art. 5a;

    8) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, a także udzielanie schronienia oraz zapewnianie posiłku i niezbędnego ubrania cudzoziemcom, którym udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

    9) wypłacanie wynagrodzenia za sprawowanie opieki.

2. Środki na realizację i obsługę zadań, o których mowa w ust. 1, zapewnia budżet państwa.

3. Koszty obsługi zadania, o którym mowa w ust. 1 pkt 9, wynoszą 1,5% otrzymanej dotacji celowej na wypłacanie wynagrodzeń za sprawowanie opieki.

Istniejące wersje czasowe art. 19
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 19. Do zadań własnych powiatu należy:

    1) opracowanie i realizacja powiatowej strategii rozwiązywania problemów społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, wspierania osób niepełnosprawnych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka - po konsultacji z właściwymi terytorialnie gminami;

    2) prowadzenie specjalistycznego poradnictwa;

    3 - 5) (uchylone)

    6) przyznawanie pomocy pieniężnej na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki osobom opuszczającym domy pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, domy dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz schroniska dla nieletnich, zakłady poprawcze, specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze, specjalne ośrodki wychowawcze, młodzieżowe ośrodki socjoterapii zapewniające całodobową opiekę lub młodzieżowe ośrodki wychowawcze;

    7) pomoc w integracji ze środowiskiem osób mających trudności w przystosowaniu się do życia, młodzieży opuszczającej domy pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, domy dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz schroniska dla nieletnich, zakłady poprawcze, specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze, specjalne ośrodki wychowawcze, młodzieżowe ośrodki socjoterapii zapewniające całodobową opiekę lub młodzieżowe ośrodki wychowawcze, mających braki w przystosowaniu się;

    8) pomoc cudzoziemcom, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, mającym trudności w integracji ze środowiskiem;

    9) (uchylony)

    10) prowadzenie i rozwój infrastruktury domów pomocy społecznej o zasięgu ponadgminnym oraz umieszczanie w nich skierowanych osób;

    11) prowadzenie mieszkań chronionych dla osób z terenu więcej niż jednej gminy oraz powiatowych ośrodków wsparcia, w tym domów dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży, z wyłączeniem środowiskowych domów samopomocy i innych ośrodków wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

    12) prowadzenie ośrodków interwencji kryzysowej;

    13) udzielanie informacji o prawach i uprawnieniach;

    14) szkolenie i doskonalenie zawodowe kadr pomocy społecznej z terenu powiatu;

    15) doradztwo metodyczne dla kierowników i pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej z terenu powiatu;

    16) podejmowanie innych działań wynikających z rozeznanych potrzeb, w tym tworzenie i realizacja programów osłonowych;

    17) sporządzanie sprawozdawczości oraz przekazywanie jej właściwemu wojewodzie, w formie dokumentu elektronicznego, z zastosowaniem systemu teleinformatycznego;

    18) sporządzanie, zgodnie z art. 16a, oceny w zakresie pomocy społecznej;

    19) utworzenie i utrzymywanie powiatowego centrum pomocy rodzinie, w tym zapewnienie środków na wynagrodzenia pracowników.

Istniejące wersje czasowe art. 20
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 20. 1. Do zadań z zakresu administracji rządowej realizowanych przez powiat należy:

    1) pomoc cudzoziemcom, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, w zakresie indywidualnego programu integracji, oraz opłacanie za te osoby składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;

    2) prowadzenie i rozwój infrastruktury ośrodków wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

    3) realizacja zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej, mających na celu ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia;

    4) udzielanie cudzoziemcom, o których mowa w art. 5a, pomocy w zakresie interwencji kryzysowej.

    5 - 6) (uchylone)

2. Środki na realizację zadań, o których mowa w ust. 1, zapewnia budżet państwa.

3. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 21
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 21. Do zadań samorządu województwa należy:

    1) opracowanie, aktualizowanie i realizacja strategii wojewódzkiej w zakresie polityki społecznej będącej integralną częścią strategii rozwoju województwa obejmującej w szczególności programy: przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu, wyrównywania szans osób niepełnosprawnych, pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych, współpracy z organizacjami pozarządowymi - po konsultacji z powiatami;

    2) organizowanie kształcenia, w tym prowadzenie publicznych szkół służb społecznych oraz szkolenia zawodowego kadr pomocy społecznej;

    3) rozpoznawanie przyczyn ubóstwa oraz opracowywanie regionalnych programów pomocy społecznej wspierających samorządy lokalne w działaniach na rzecz ograniczania tego zjawiska;

    3a) diagnozowanie i monitorowanie wybranych problemów społecznych w regionie;

    4) inspirowanie i promowanie nowych rozwiązań w zakresie pomocy społecznej;

    4a) koordynowanie działań na rzecz sektora ekonomii społecznej w regionie;

    5) organizowanie i prowadzenie regionalnych jednostek organizacyjnych pomocy społecznej;

    6) (uchylony)

    7) sporządzanie sprawozdawczości oraz przekazywanie jej właściwemu wojewodzie, w formie dokumentu elektronicznego, z zastosowaniem systemu teleinformatycznego;

    8) sporządzanie oceny, o której mowa w art. 16a, na podstawie ocen sporządzonych przez gminy i powiaty z obszaru województwa, uwzględniającej kwestie i problemy społeczne wynikające z przyjętej strategii wraz z projektami, o których mowa w pkt 3 i przekazanie ich właściwemu wojewodzie do dnia 31 lipca każdego roku;

    9) utworzenie i utrzymanie regionalnego ośrodka polityki społecznej, w tym zapewnienie środków na wynagrodzenia pracowników.

Istniejące wersje czasowe art. 21a
2013.05.11
dodany przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 21a. Działania, o których mowa w art. 21 pkt 4a, obejmują w szczególności:

    1) rozwój infrastruktury usług aktywizacji, integracji oraz reintegracji społecznej i zawodowej na rzecz osób i rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym;

    2) inspirowanie i promowanie nowych metod działań w zakresie aktywizacji, integracji oraz reintegracji społecznej i zawodowej osób i rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym;

    3) wspieranie rozwoju partnerskiej współpracy pomiędzy samorządami lokalnymi a podmiotami świadczącymi usługi aktywizacji, integracji oraz reintegracji społecznej i zawodowej na rzecz osób i rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym;

    4) monitorowanie rozwoju lokalnej przedsiębiorczości społecznej służącej zwiększeniu aktywności społecznej i zawodowej osób i rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym;

    5) zwiększanie kompetencji służb zajmujących się aktywizacją, integracją oraz reintegracją społeczną i zawodową osób i rodzin zagrożonych wykluczeniem społecznym.

Istniejące wersje czasowe art. 22
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2010.08.01
zmieniony przez
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2012.06.08
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.07.11
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 22. Do zadań wojewody należy:

    1) ustalanie sposobu wykonywania zadań z zakresu administracji rządowej realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego;

    2) stwierdzenie zgodności programów naprawczych w zakresie osiągania standardów w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej oraz ocena stopnia ich realizacji;

    3) wydawanie i cofanie zezwoleń lub zezwoleń warunkowych na prowadzenie domów pomocy społecznej oraz wydawanie i cofanie zezwoleń na prowadzenie placówek zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, w tym prowadzonych na podstawie przepisów o działalności gospodarczej;

    3a) (uchylony)

    4) prowadzenie rejestru domów pomocy społecznej, placówek zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, w tym prowadzonych na podstawie przepisów o działalności gospodarczej, placówek zapewniających miejsca noclegowe oraz jednostek specjalistycznego poradnictwa;

    5) koordynowanie działań w zakresie integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, w szczególności w zakresie wskazania im miejsca zamieszkania, oraz prowadzenie rejestru zatwierdzonych indywidualnych programów integracji;

    6) (uchylony)

    7) realizacja lub zlecanie jednostkom samorządu terytorialnego lub podmiotom niepublicznym zadań wynikających z programów rządowych;

    8) nadzór nad realizacją zadań samorządu gminnego, powiatowego i województwa, w tym nad jakością działalności jednostek organizacyjnych pomocy społecznej oraz nad jakością usług, dla których minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określił standardy, a także nad zgodnością zatrudnienia pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej z wymaganymi kwalifikacjami;

    8a) (uchylony)

    9) kontrola jakości usług, o których mowa w pkt 8, wykonywanych przez podmioty niepubliczne na podstawie umowy z organami administracji rządowej i samorządowej;

    9a) kontrola jakości usług, o których mowa w pkt 8, wykonywanych przez domy pomocy społecznej prowadzone nie na zlecenie organu jednostki samorządu terytorialnego przez podmioty niepubliczne, o których mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2-4;

    10) kontrola placówek zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, w tym prowadzonych na podstawie przepisów o działalności gospodarczej, w zakresie standardów usług socjalno-bytowych i przestrzegania praw tych osób;

    11) analiza stanu i skuteczności pomocy społecznej w oparciu o ocenę zasobów pomocy społecznej przyjętą przez samorząd województwa z uwzględnieniem założeń przewidzianych w strategii;

    12) sporządzanie sprawozdawczości oraz przekazywanie jej ministrowi właściwemu do spraw zabezpieczenia społecznego, w formie dokumentu elektronicznego, z zastosowaniem systemu teleinformatycznego;

    13) realizacja zadań określanych przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego w zakresie utrzymania i rozwoju systemu informatycznego w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej w województwie oraz współfinansowanie i sprawowanie nadzoru nad jego funkcjonowaniem;

    14) finansowe wspieranie programów w określonym przez wojewodę obszarze pomocy społecznej, realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego lub podmioty uprawnione, o których mowa w art. 25 ust. 1; do wyboru programów stosuje się odpowiednio przepisy art. 25;

    15) koordynowanie, w ramach systemu pomocy społecznej, działań w zakresie zapobiegania handlowi ludźmi oraz wsparcia udzielanego ofiarom handlu ludźmi.

Istniejące wersje czasowe art. 23
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 23. 1. Do zadań ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego należy:

    1) tworzenie koncepcji i określanie kierunków rozwoju w obszarze pomocy społecznej;

    2) zlecanie i finansowanie badań, ekspertyz i analiz w obszarze pomocy społecznej;

    3) monitorowanie standardów, o których mowa w art. 22 pkt 8;

    4) analiza skuteczności pomocy społecznej;

    5) inspirowanie i promowanie nowych form i metod działania, a także szkolenie kadr;

    6) nadzór merytoryczny nad szkoleniem w zakresie organizacji pomocy społecznej i specjalizacji w zawodzie pracownik socjalny oraz nad szkoleniem dla superwizorów pracy socjalnej;

    7) opracowywanie i finansowanie programów osłonowych;

    7a) finansowe wspieranie programów w określonym przez ministra obszarze pomocy społecznej, realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego lub podmioty uprawnione, o których mowa w art. 25 ust. 1;

    8) (uchylony)

    9) określanie zadań administracji publicznej w zakresie utrzymania i rozwoju systemu informatycznego w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej w województwach, przekazywanie środków na współfinansowanie oraz sprawowanie nadzoru nad funkcjonowaniem tego systemu;

    10) współdziałanie z organizacjami pozarządowymi.

1a. Do wyboru programów, o których mowa w ust. 1 pkt 7a, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2016 r. poz. 1817 i 1948 oraz z 2017 r. poz. 60 i 573).

1b. Minister może dokonywać kontroli i oceny realizacji programów, które wspiera finansowo.

2. (uchylony)

3. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji, określi, w drodze rozporządzenia:

    1) opis systemów teleinformatycznych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 17, art. 19 pkt 17, art. 21 pkt 7 i art. 22 pkt 12, stosowanych w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, zawierający strukturę systemu, wymaganą minimalną funkcjonalność systemu oraz zakres komunikacji między elementami struktury systemu, w tym zestawienie struktur dokumentów elektronicznych, formatów danych oraz protokołów komunikacyjnych i szyfrujących, o których mowa w art. 13 ust. 2 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570),

    2) wymagania standaryzujące w zakresie bezpieczeństwa, wydajności i rozwoju systemu,

    3) sposób postępowania w zakresie stwierdzania zgodności oprogramowania z opisem systemu

- mając na uwadze zapewnienie jednorodności zakresu i rodzaju danych, która umożliwi ich scalanie w zbiór centralny, a także zachowanie zgodności z minimalnymi wymaganiami i sposobem stwierdzania zgodności oprogramowania, określonymi na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

4. W przypadku gdy realizacja zadań określonych w ustawie jest związana z przekazywaniem informacji za pomocą systemu teleinformatycznego, minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego nieodpłatnie udostępni podmiotom obowiązanym do przekazywania informacji na podstawie niniejszej ustawy oprogramowanie, które jest zgodne z wymaganiami określonymi przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego w przepisach wydanych na podstawie ust. 3.

4a. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego może utworzyć rejestr centralny obejmujący dane dotyczące jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, a także dane dotyczące osób i rodzin ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej lub korzystających z tych świadczeń oraz form udzielonej pomocy społecznej, gromadzone przez jednostki organizacyjne pomocy społecznej na podstawie przepisów ustawy, oraz może przetwarzać te dane na zasadach określonych w przepisach o ochronie danych osobowych w celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 1. Jednostki organizacyjne pomocy społecznej przekazują dane do rejestru centralnego, wykorzystując oprogramowanie, o którym mowa w ust. 4.

5. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, realizując zadania określone w ustawie związane z przekazywaniem informacji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, uwzględnia zasadę równego traktowania wszystkich powszechnie użytkowanych w kraju systemów operacyjnych oraz uwzględnia potrzebę umożliwienia wszystkim podmiotom obowiązanym do przechowywania informacji w formie dokumentu elektronicznego, stosowania oprogramowania dostosowanego do używanych systemów informatycznych bez konieczności ponoszenia dodatkowych kosztów licencyjnych.

Istniejące wersje czasowe art. 23a
2016.01.01
dodany przez
2016.04.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.07.01
zmieniony przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.01.01
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 23a. 1. W rejestrze centralnym, o którym mowa w art. 23 ust. 4a, gromadzi się zanonimizowane informacje o:

    1) jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej;

    2) wnioskach o przyznanie świadczeń;

    3) realizowanych świadczeniach;

    4) sytuacji osób lub rodzin, którym przyznano świadczenia;

    5) rozstrzygnięciach w sprawie świadczeń.

2. W celu umożliwienia weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej, osób korzystających z tych świadczeń oraz członków ich rodzin, w rejestrze centralnym, o którym mowa w art. 23 ust. 4a, gromadzi się informacje o:

    1) imieniu i nazwisku;

    2) dacie urodzenia;

    3) adresie miejsca zamieszkania lub pobytu lub zameldowania na pobyt stały;

    4) miejscu zamieszkania lub pobytu;

    5) numerze PESEL;

    6) numerze dokumentu potwierdzającego tożsamość;

    7) płci;

    8) stanie cywilnym;

    9) obywatelstwie;

    10) dacie wydania, numerze i rodzaju dokumentu określającego status cudzoziemca w Rzeczypospolitej Polskiej;

    11) stopniu pokrewieństwa z członkami rodziny;

    12) rodzaju szkoły lub szkoły wyższej, do której uczęszcza osoba;

    13) dacie i miejscu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia oraz rodzaju wnioskowanego świadczenia;

    14) dacie wydania i rodzaju rozstrzygnięcia w sprawie świadczenia;

    15) okresie, na który świadczenie zostało przyznane;

    16) liczbie, rodzaju i wysokości przyznanych świadczeń o charakterze pieniężnym;

    17) liczbie, rodzaju, zakresie, wartości i miejscu przyznanych usług i świadczeń o charakterze niepieniężnym;

    18) miejscu otrzymania świadczenia;

    19) składkach na ubezpieczenie zdrowotne obejmujące informacje o: 

      a) imieniu i nazwisku,

      b) numerze PESEL, a w razie gdy nie nadano numeru PESEL - serii i numerze paszportu oraz dacie urodzenia,

      c) dacie powstania obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego,

      d) dacie wyrejestrowania z ubezpieczenia zdrowotnego,

      e) kodzie i nazwie tytułu ubezpieczenia,

      f) okresie rozliczeniowym,

      g) danych dotyczących płatników składek:

        - numerze NIP, a jeżeli płatnikowi składek nie nadano tego numeru - numerze PESEL lub serii i numerze dowodu osobistego albo paszportu,

        - nazwie skróconej lub imieniu i nazwisku płatnika składek.

3. Prawo dostępu do informacji, o których mowa w ust. 2, oraz ich przetwarzania mają:

    1) ośrodek pomocy społecznej oraz powiatowe centrum pomocy rodzinie - w celu weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej, osób korzystających z tych świadczeń oraz członków ich rodzin;

    2) wojewoda w stosunku do osób, które uzyskały w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - w celu koordynowania działań w zakresie integracji cudzoziemców;

    3) organ właściwy, o którym mowa w art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518, z późn. zm.), i wojewoda - w celu weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenia rodzinne, osób pobierających świadczenia rodzinne oraz członków ich rodzin;

    4) organ właściwy dłużnika, o którym mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2017 r. poz. 489, 624, 777, 952 i 1428), i organ właściwy wierzyciela, o którym mowa w art. 2 pkt 10 tej ustawy - w celu weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenia z funduszu alimentacyjnego, osób pobierających świadczenia z funduszu alimentacyjnego i członków ich rodzin oraz danych dotyczących dłużników alimentacyjnych;

    5) organ właściwy, o którym mowa w art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, i wojewoda - w celu weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenie wychowawcze, osób pobierających świadczenie wychowawcze oraz członków ich rodzin.

3a. Prawo dostępu do informacji, o których mowa w ust. 2 pkt 19, oraz ich przetwarzania ma także minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego w celu umożliwienia podmiotom wymienionym w ust. 3 weryfikacji danych dotyczących osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej, osób korzystających z tych świadczeń oraz członków ich rodzin.

3b. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego, w celu realizacji zadania, o którym mowa w ust. 3a, przekazuje drogą elektroniczną jednostkom organizacyjnym Zakładu Ubezpieczeń Społecznych informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 19 lit. a i b.

4. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego przechowuje informacje w rejestrze centralnym, o którym mowa w art. 23 ust. 4a, przez okres 10 lat od dnia zaprzestania udzielania świadczeń, z wyjątkiem informacji dotyczących osób, którym świadczenie nie zostało przyznane, które przechowuje się przez okres 1 roku od dnia, w którym decyzja w sprawie świadczenia stała się ostateczna, lub od dnia pozostawienia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia bez rozpatrzenia.

5. Podmioty wymienione w ust. 3 przechowują informacje, o których mowa w ust. 2, przez okres 10 lat od dnia ich udostępnienia z rejestru centralnego, o którym mowa w art. 23 ust. 4a, z wyjątkiem informacji dotyczących osób, którym świadczenie nie zostało przyznane, które przechowuje się przez okres 1 roku od dnia, w którym decyzja w sprawie świadczenia stała się ostateczna, lub od dnia pozostawienia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia bez rozpatrzenia.

6. Informacje, o których mowa w ust. 2, usuwa się niezwłocznie po upływie okresów przechowywania, o których mowa w ust. 4 i 5.

Art. 24. 1. Rada Ministrów może przyjąć rządowy program pomocy społecznej mający na celu ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia.

2. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki realizacji programu, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę zapewnienia efektywności rządowego programu pomocy społecznej.

Istniejące wersje czasowe art. 25
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
2018.09.19
zmieniony przez
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 25. 1. Organy administracji rządowej i samorządowej, zwane dalej "organami", mogą zlecać realizację zadania z zakresu pomocy społecznej, udzielając dotacji na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zleconego zadania organizacjom pozarządowym, o których mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 tej ustawy, prowadzącym działalność w zakresie pomocy społecznej, zwanych dalej "podmiotami uprawnionymi".

2. Zlecanie realizacji zadań z zakresu pomocy społecznej nie może obejmować:

    1) ustalania uprawnień do świadczeń, w tym przeprowadzania rodzinnych wywiadów środowiskowych;

    2) opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne;

    3) wypłaty świadczeń pieniężnych.

3. (uchylony)

4. Zlecenie realizacji zadania z zakresu pomocy społecznej odbywa się po uprzednim przeprowadzeniu konkursu ofert.

5. Do zlecania zadań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Istniejące wersje czasowe art. 25a
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
zmieniony przez
2012.06.08
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 25a. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 26
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 26. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 27
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 27. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 28
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 28. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 29
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 29. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 30
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 30. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 31
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 31. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 32
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 32. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 33
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 33. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 34
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 34. (uchylony)

Istniejące wersje czasowe art. 35
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.12
uchylony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 35. (uchylony)

Dział II

Świadczenia z pomocy społecznej

Rozdział 1

Zasiłki i usługi

Istniejące wersje czasowe art. 36
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.06.13
zmieniony przez
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 36. Świadczeniami z pomocy społecznej są:

    1) świadczenia pieniężne:

      a) zasiłek stały,

      b) zasiłek okresowy,

      c) zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy,

      d) zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie,

      e) (uchylona)

      f) pomoc na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki,

      g) świadczenie pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,

      h) wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd;

    2) świadczenia niepieniężne:

      a) praca socjalna,

      b) bilet kredytowany,

      c) składki na ubezpieczenie zdrowotne,

      d) składki na ubezpieczenia społeczne,

      e) pomoc rzeczowa, w tym na ekonomiczne usamodzielnienie,

      f) sprawienie pogrzebu,

      g) poradnictwo specjalistyczne,

      h) interwencja kryzysowa,

      i) schronienie,

      j) posiłek,

      k) niezbędne ubranie,

      l) usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania, w ośrodkach wsparcia oraz w rodzinnych domach pomocy,

      m) specjalistyczne usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania oraz w ośrodkach wsparcia,

      n) mieszkanie chronione,

      o) pobyt i usługi w domu pomocy społecznej,

      p) (uchylona)

      q) pomoc w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych, w tym w mieszkaniu chronionym, pomoc w uzyskaniu zatrudnienia, pomoc na zagospodarowanie - w formie rzeczowej dla osób usamodzielnianych.

      r) (uchylona)

Istniejące wersje czasowe art. 37
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.01
zmiana wynikająca z
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.10.01
zmiana wynikająca z
2013.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2014.05.15
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.01
zmiana wynikająca z
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
2018.10.01
zmiana wynikająca z
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 37. 1. Zasiłek stały przysługuje:

    1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

    2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

2. Zasiłek stały ustala się w wysokości:

    1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł*) miesięcznie;

      _______________
      *) Uwaga od redakcji: Kwoty obowiązujące w okresie od 1.10.2015 r. do 30.09.2018 r. podane zostały w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14.07.2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058).

    2) w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.

3. Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie.

4. W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego, dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania lub zasiłku dla opiekuna, zasiłek stały nie przysługuje.

5. Osobę przebywającą w domu pomocy społecznej lub ubiegającą się o przyjęcie do niego uznaje się za osobę samotnie gospodarującą, jeżeli przed przyjęciem do domu pomocy społecznej lub rozpoczęciem oczekiwania na miejsce w takim domu była uprawniona do zasiłku stałego.

6. Przy ustalaniu uprawnienia oraz wysokości zasiłku stałego do dochodu nie wlicza się kwoty zasiłku okresowego.

Istniejące wersje czasowe art. 38
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 38. 1. Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego:

    1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

    2) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.

2. Zasiłek okresowy ustala się:

    1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie;

    2) w przypadku rodziny - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny.

3. Kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z ust. 2 nie może być niższa niż 50% różnicy między:

    1) kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby;

    2) kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny.

4. Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20 zł miesięcznie.

4a. W przypadku podjęcia zatrudnienia przez osobę objętą kontraktem socjalnym pobierającą zasiłek okresowy, może być on wypłacany nadal niezależnie od dochodu, do dnia wynikającego z decyzji przyznającej zasiłek okresowy, nie dłużej jednak niż do 2 miesięcy od dnia, w którym osoba została zatrudniona.

4b. Zasiłek okresowy jest wypłacany niezależnie od dochodu w sytuacji określonej w ust. 4a nie częściej niż raz na 2 lata.

5. Okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy, ustala ośrodek pomocy społecznej na podstawie okoliczności sprawy.

6. Rada gminy, w drodze uchwały, może podwyższyć minimalne kwoty zasiłku okresowego, o których mowa w ust. 2 i 3.

Istniejące wersje czasowe art. 39
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 39. 1. W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy.

2. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

3. Osobom bezdomnym i innym osobom niemającym dochodu oraz możliwości uzyskania świadczeń na podstawie przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych może być przyznany zasiłek celowy na pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne.

4. Zasiłek celowy może być przyznany w formie biletu kredytowanego.

Istniejące wersje czasowe art. 39a
2011.05.03
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 39a. 1. Zasiłek celowy może być przyznany również w celu realizacji postanowień kontraktu socjalnego.

2. Zasiłek celowy, o którym mowa w ust. 1, może być wypłacany niezależnie od dochodu, przez okres do 2 miesięcy od dnia, w którym osoba objęta kontraktem socjalnym, w trakcie jego realizacji, stała się osobą zatrudnioną.

Art. 40. 1. Zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego.

2. Zasiłek celowy może być przyznany także osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej.

3. Zasiłek celowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi.

Art. 41. W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany:

    1) specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi;

    2) zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.

Istniejące wersje czasowe art. 42
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2013.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2017.10.01
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 42. 1. Za osobę, która zrezygnuje z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, jeżeli dochód na osobę w rodzinie osoby opiekującej się nie przekracza 150% kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie i osoba opiekująca się nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów lub nie otrzymuje emerytury albo renty. Dotyczy to również osób, które w związku z koniecznością sprawowania opieki pozostają na bezpłatnym urlopie.

2. Przez ojca i matkę, o których mowa w ust. 1, należy rozumieć również ojca i matkę współmałżonka.

3. Konieczność sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad osobami, o których mowa w ust. 1, stwierdza lekarz ubezpieczenia zdrowotnego w zaświadczeniu wydanym nie wcześniej niż na 14 dni przed złożeniem wniosku o przyznanie świadczenia.

4. Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w wysokości określonej przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych jest opłacana przez okres sprawowania opieki, nie dłużej jednak niż przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) wynoszącego 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.

5. Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przysługuje osobie, która w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia:

    1) ukończyła 50 lat i nie posiada okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) wynoszącego co najmniej 10 lat;

    2) posiada okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący 20 lat w przypadku kobiet i 25 lat w przypadku mężczyzn.

6. Przy ustalaniu okresu ubezpieczenia, o którym mowa w ust. 5, okresy nieskładkowe ustala się w wymiarze nieprzekraczającym jednej trzeciej udowodnionych okresów składkowych.

Istniejące wersje czasowe art. 43
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 43. 1. Osobie albo rodzinie gmina może przyznać pomoc w formie pieniężnej lub rzeczowej, w celu ekonomicznego usamodzielnienia.

2. Pomoc w formie pieniężnej w celu ekonomicznego usamodzielnienia może być przyznana w formie jednorazowego zasiłku celowego lub nieoprocentowanej pożyczki.

3. Warunki udzielenia i spłaty pożyczki oraz jej zabezpieczenie określa się w umowie z gminą.

4. Pożyczka może być umorzona w całości lub w części, jeżeli przyczyni się to do szybszego osiągnięcia celów pomocy społecznej.

5. Pomoc w formie rzeczowej w celu ekonomicznego usamodzielnienia następuje przez udostępnienie maszyn i narzędzi pracy stwarzających możliwość zorganizowania własnego warsztatu pracy oraz urządzeń ułatwiających pracę niepełnosprawnym.

6. Przedmioty, o których mowa w ust. 5, są udostępniane na podstawie umowy użyczenia.

7. Podstawą odmowy przyznania albo ograniczenia rozmiarów pomocy na ekonomiczne usamodzielnienie może być uchylanie się przez osobę lub rodzinę ubiegającą się o pomoc od podjęcia odpowiedniej pracy w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo poddania się przeszkoleniu zawodowemu.

8. Pomoc w celu ekonomicznego usamodzielnienia nie przysługuje, jeżeli osoba lub rodzina ubiegająca się otrzymała już pomoc na ten cel z innego źródła.

9. W sprawach, o których mowa w ust. 1-8, gmina współdziała z powiatowym urzędem pracy.

10. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb przyznawania i zwrotu zasiłku celowego na ekonomiczne usamodzielnienie.

Art. 44. Sprawienie pogrzebu odbywa się w sposób ustalony przez gminę, zgodnie z wyznaniem zmarłego.

Istniejące wersje czasowe art. 45
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 45. 1. Praca socjalna świadczona jest na rzecz poprawy funkcjonowania osób i rodzin w ich środowisku społecznym. Praca socjalna prowadzona jest:

    1) z osobami i rodzinami w celu rozwinięcia lub wzmocnienia ich aktywności i samodzielności życiowej;

    2) ze społecznością lokalną w celu zapewnienia współpracy i koordynacji działań instytucji i organizacji istotnych dla zaspokajania potrzeb członków społeczności.

2. Praca socjalna może być prowadzona w oparciu o kontrakt socjalny lub projekt socjalny.

3. W pracy socjalnej wykorzystuje się właściwe tej działalności metody i techniki, stosowane z poszanowaniem godności osoby i jej prawa do samostanowienia.

4. Praca socjalna świadczona jest osobom i rodzinom bez względu na posiadany dochód.

Istniejące wersje czasowe art. 46
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 46. 1. Poradnictwo specjalistyczne, w szczególności prawne, psychologiczne i rodzinne, jest świadczone osobom i rodzinom, które mają trudności lub wykazują potrzebę wsparcia w rozwiązywaniu swoich problemów życiowych, bez względu na posiadany dochód.

2. Poradnictwo prawne realizuje się przez udzielanie informacji o obowiązujących przepisach z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, zabezpieczenia społecznego, ochrony praw lokatorów.

3. Poradnictwo psychologiczne realizuje się przez procesy diagnozowania, profilaktyki i terapii.

4. Poradnictwo rodzinne obejmuje problemy funkcjonowania rodziny, w tym problemy opieki nad osobą niepełnosprawną, a także terapię rodzinną.

Istniejące wersje czasowe art. 46a
2010.08.01
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 46a. 1. Wojewoda prowadzi rejestr jednostek specjalistycznego poradnictwa.

2. Rejestr jest jawny.

3. Wojewoda corocznie, do dnia 30 czerwca, ogłasza rejestr w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz publikuje na przedmiotowej stronie internetowej.

Istniejące wersje czasowe art. 47
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.05.01
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 47. 1. Interwencja kryzysowa stanowi zespół interdyscyplinarnych działań podejmowanych na rzecz osób i rodzin będących w stanie kryzysu. Celem interwencji kryzysowej jest przywrócenie równowagi psychicznej i umiejętności samodzielnego radzenia sobie, a dzięki temu zapobieganie przejściu reakcji kryzysowej w stan chronicznej niewydolności psychospołecznej.

2. Interwencją kryzysową obejmuje się osoby i rodziny bez względu na posiadany dochód.

3. W ramach interwencji kryzysowej udziela się natychmiastowej specjalistycznej pomocy psychologicznej, a w zależności od potrzeb - poradnictwa socjalnego lub prawnego, w sytuacjach uzasadnionych - schronienia do 3 miesięcy.

3a. Cudzoziemcom, o których mowa w art. 5a, można udzielić schronienia na okres ważności zaświadczenia, o którym mowa w art. 170 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub na okres ważności zezwolenia na pobyt czasowy.

4. Matki z małoletnimi dziećmi oraz kobiety w ciąży dotknięte przemocą lub znajdujące się w innej sytuacji kryzysowej mogą w ramach interwencji kryzysowej znaleźć schronienie i wsparcie w domach dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży. Do tych domów mogą być również przyjmowani ojcowie z małoletnimi dziećmi albo inne osoby sprawujące opiekę prawną nad dziećmi.

5. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, standard obowiązujących podstawowych usług świadczonych przez domy dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz tryb kierowania i przyjmowania do takich domów, uwzględniając możliwości odizolowania ubiegających się o pomoc osób od sprawcy przemocy i przezwyciężenia sytuacji kryzysowej.

Istniejące wersje czasowe art. 48
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2016.09.05
zmieniony przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 48. Osoba lub rodzina ma prawo do schronienia, posiłku i niezbędnego ubrania, jeżeli jest tego pozbawiona.

Istniejące wersje czasowe art. 48a
2010.08.01
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2016.09.05
zmieniony przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.05.11
zmieniony przez
2018.07.11
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 48a. 1. Udzielenie schronienia następuje przez przyznanie tymczasowego schronienia w noclegowni, schronisku dla osób bezdomnych albo schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi.

2. Schronisko dla osób bezdomnych zapewnia osobom bezdomnym, które podpisały kontrakt socjalny, całodobowe, tymczasowe schronienie oraz usługi ukierunkowane na wzmacnianie aktywności społecznej, wyjście z bezdomności i uzyskanie samodzielności życiowej.

2a. Przyznanie osobie bezdomnej tymczasowego schronienia w schronisku dla osób bezdomnych przez gminę miejsca jej pobytu, na podstawie art. 101 ust. 3, nie wymaga podpisania przez osobę bezdomną kontraktu socjalnego.

2b. Schronisko dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi zapewnia osobom bezdomnym, które ze względu na wiek, chorobę lub niepełnosprawność wymagają częściowej opieki i pomocy w zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych, ale nie wymagają usług w zakresie świadczonym przez jednostkę całodobowej opieki, zakład opiekuńczo-leczniczy lub zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, tymczasowe schronienie wraz z usługami opiekuńczymi oraz usługami ukierunkowanymi na wzmacnianie aktywności społecznej, w miarę możliwości wyjście z bezdomności i uzyskanie samodzielności życiowej.

2c. W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobom bezdomnym, o których mowa w ust. 2b, zapewnia się posiłek lub całodzienne wyżywienie, świadczone w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi.

2d. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dopuszcza się przyznanie tymczasowego schronienia w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi osobom bezdomnym, które posiadają decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej, przez okres oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej, jednak nie dłużej niż przez 4 miesiące.

2e. Jeżeli w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi są przewidziane miejsca dla osób niewymagających usług opiekuńczych, osobie bezdomnej zdolnej do samoobsługi i niewymagającej usług opiekuńczych może być przyznane tymczasowe schronienie w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi. W takim przypadku świadczenie usług osobom bezdomnym zdolnym do samoobsługi i niewymagającym usług opiekuńczych następuje z zastosowaniem przepisów ust. 2, 2a i 2g oraz standardów przewidzianych dla schronisk dla osób bezdomnych.

2f. W schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi mogą przebywać jedynie osoby na podstawie decyzji o przyznaniu tymczasowego schronienia w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi albo decyzji o przyznaniu tymczasowego schronienia w schronisku dla osób bezdomnych, wydanej przez gminę.

2g. Do wykonywania czynności w zakresie usług świadczonych w schronisku dla osób bezdomnych zatrudnia się:

    1) pracowników socjalnych;

    2) opiekunów posiadających co najmniej średnie wykształcenie oraz ukończone szkolenie z zakresu udzielania pierwszej pomocy.

2h. Do wykonywania czynności w zakresie usług świadczonych w schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi zatrudnia się:

    1) pracowników socjalnych;

    2) opiekunów posiadających:

      a) kwalifikacje do wykonywania zawodu pielęgniarki, ratownika medycznego, opiekuna w domu pomocy społecznej, opiekuna osoby starszej, asystenta osoby niepełnosprawnej, opiekunki środowiskowej, opiekuna medycznego lub

      b) udokumentowane co najmniej roczne doświadczenie zawodowe polegające na świadczeniu usług opiekuńczych osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku oraz ukończone szkolenie z zakresu udzielania pierwszej pomocy.

3. Noclegownia zapewnia schronienie osobom bezdomnym, świadcząc tymczasową pomoc w postaci miejsca noclegowego, w ramach której umożliwia spędzenie nocy w warunkach gwarantujących ochronę życia i zdrowia.

3a. Do wykonywania czynności w zakresie usług świadczonych w noclegowni zatrudnia się osoby, które posiadają co najmniej średnie wykształcenie oraz ukończone szkolenie z zakresu udzielania pierwszej pomocy.

4. Tymczasowe schronienie może być udzielone również w formie ogrzewalni, która umożliwia interwencyjny, bezpieczny pobyt w ogrzewanych pomieszczeniach wyposażonych co najmniej w miejsca siedzące.

4a. Do wykonywania czynności w zakresie usług świadczonych w ogrzewalni zatrudnia się osoby, które posiadają co najmniej średnie wykształcenie oraz ukończone szkolenie z zakresu udzielania pierwszej pomocy.

5. W noclegowni, schronisku dla osób bezdomnych, ogrzewalni mogą przebywać osoby zdolne do samoobsługi, których stan zdrowia nie zagraża zdrowiu i życiu innych osób przebywających w placówce.

5a. W schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi mogą przebywać osoby, których stan zdrowia nie zagraża zdrowiu i życiu innych osób przebywających w placówce.

6. W noclegowni, schronisku dla osób bezdomnych oraz schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi nie mogą przebywać osoby będące pod wpływem alkoholu lub pod wpływem substancji psychoaktywnych.

7. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dopuszcza się przebywanie w noclegowni, schronisku dla osób bezdomnych oraz schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi osób pod wpływem alkoholu lub substancji psychoaktywnych.

8. Pomoc przyznawana w formie tymczasowego schronienia w ogrzewalni lub noclegowni nie wymaga przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz wydania decyzji administracyjnej, a wydatki poniesione za udzieloną pomoc nie podlegają zwrotowi.

8a. Noclegownia, schronisko dla osób bezdomnych, schronisko dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi i ogrzewalnia, w celu zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych związanych z udzielaniem schronienia, powinny spełniać minimalne standardy podstawowych usług i minimalne standardy obiektów, w tym w zakresie odpowiednich warunków higienicznych i sanitarnych oraz odpowiednich warunków do odpoczynku, określone w przepisach wydanych na podstawie ust. 14.

9. W sytuacji kryzysowej występującej na skalę masową przyznanie tymczasowego schronienia może nastąpić z pominięciem standardów, o których mowa w ust. 8a, oraz w innej formie niż określona w ust. 1.

10. Poniesione wydatki na świadczenia w postaci schronienia w ogrzewalni lub noclegowni udzielone na podstawie art. 101 ust. 3 nie podlegają zwrotowi przez gminę właściwą ze względu na miejsce zamieszkania albo miejsce ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały.

11. Wojewoda prowadzi rejestr placówek udzielających tymczasowego schronienia.

12. Rejestr jest jawny.

13. Wojewoda corocznie, do dnia 30 czerwca, ogłasza rejestr w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz publikuje na przedmiotowej stronie internetowej.

14. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia:

    1) minimalny standard podstawowych usług świadczonych w noclegowniach, schroniskach dla osób bezdomnych, schroniskach dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi i ogrzewalniach,

    2) minimalny standard obiektów, w których mieszczą się noclegownie, schroniska dla osób bezdomnych, schroniska dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi i ogrzewalnie

- kierując się potrzebą zapewnienia osobom bezdomnym kierowanym do tych placówek właściwego wsparcia.

Istniejące wersje czasowe art. 48b
2016.09.05
dodany przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 48b. 1. Przyznanie niezbędnego ubrania następuje przez dostarczenie osobie potrzebującej odpowiedniego rozmiaru bielizny, odzieży i obuwia odpowiednich do pory roku.

2. Pomoc doraźna albo okresowa w postaci jednego gorącego posiłku dziennie przysługuje osobie, która własnym staraniem nie może go sobie zapewnić.

3. Pomoc, o której mowa w ust. 2, przyznana dzieciom i młodzieży w okresie nauki w szkole może być realizowana w formie zakupu posiłków.

4. Osoba lub rodzina może otrzymać pomoc w formie rzeczowej w postaci produktów żywnościowych.

5. Pomoc, o której mowa w ust. 1-4, przyznawana:

    1) doraźnie dzieciom i młodzieży,

    2) w sytuacji kryzysowej występującej na skalę masową, a także w przypadku wystąpienia klęski żywiołowej albo zdarzenia losowego

- nie wymaga przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz wydania decyzji administracyjnej, a wydatki poniesione na udzieloną pomoc nie podlegają zwrotowi.

Istniejące wersje czasowe art. 49
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.05.11
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 49. 1. Osoba bezdomna może zostać objęta indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności, polegającym na wspieraniu osoby bezdomnej w rozwiązywaniu jej problemów życiowych, w szczególności rodzinnych i mieszkaniowych, oraz pomocy w uzyskaniu zatrudnienia.

2. Indywidualny program wychodzenia z bezdomności jest opracowywany przez pracownika socjalnego ośrodka pomocy społecznej wraz z osobą bezdomną i podlega zatwierdzeniu przez kierownika ośrodka.

3. Jeżeli osoba bezdomna przebywa w schronisku dla osób bezdomnych albo schronisku dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi, indywidualny program wychodzenia z bezdomności może być opracowany przez pracownika socjalnego zatrudnionego w tej placówce, z zastrzeżeniem ust. 5.

4. Realizatorem indywidualnego programu wychodzenia z bezdomności w przypadku, o którym mowa w ust. 3, jest odpowiednio schronisko dla osób bezdomnych albo schronisko dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi.

5. Jeżeli indywidualny program wychodzenia z bezdomności wykracza poza będące w dyspozycji placówki środki pomocy lub zachodzi konieczność objęcia osoby bezdomnej ubezpieczeniem zdrowotnym, podlega on zatwierdzeniu przez kierownika ośrodka pomocy społecznej. W takim przypadku w programie wskazuje się podmioty odpowiedzialne za realizację poszczególnych postanowień programu.

6. Indywidualny program wychodzenia z bezdomności powinien uwzględniać sytuację osoby bezdomnej oraz zapewniać szczególne wspieranie osobie aktywnie uczestniczącej w wychodzeniu z bezdomności.

7. Indywidualny program wychodzenia z bezdomności, stosownie do potrzeb osoby bezdomnej, może uwzględniać wszelkie środki pomocy, jakimi dysponuje ośrodek pomocy społecznej realizujący program.

8. Za osobę bezdomną objętą indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenie zdrowotne na zasadach określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Art. 50. 1. Osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych.

2. Usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić.

3. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem.

4. Specjalistyczne usługi opiekuńcze są to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym.

5. Ośrodek pomocy społecznej, przyznając usługi opiekuńcze, ustala ich zakres, okres i miejsce świadczenia.

6. Rada gminy określa, w drodze uchwały, szczegółowe warunki przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze, z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi, oraz szczegółowe warunki częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat, jak również tryb ich pobierania.

7. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje specjalistycznych usług opiekuńczych i kwalifikacje osób świadczących te usługi oraz warunki i tryb ustalania i pobierania opłat za specjalistyczne usługi opiekuńcze świadczone osobom z zaburzeniami psychicznymi, jak również warunki częściowego lub całkowitego zwolnienia z tych opłat, ze względu na szczególne potrzeby osób korzystających z usług, uwzględniając sytuację materialną tych osób.

Istniejące wersje czasowe art. 51
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.05.11
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 51. 1. Osobom, które ze względu na wiek, chorobę lub niepełnosprawność wymagają częściowej opieki i pomocy w zaspokajaniu niezbędnych potrzeb życiowych, mogą być przyznane usługi opiekuńcze, specjalistyczne usługi opiekuńcze lub posiłek, świadczone w ośrodku wsparcia.

2. Ośrodek wsparcia jest jednostką organizacyjną pomocy społecznej dziennego pobytu.

3. W ośrodku wsparcia mogą być prowadzone miejsca całodobowe okresowego pobytu.

4. Ośrodkiem wsparcia, o którym mowa w ust. 1-3, może być ośrodek wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi, dzienny dom pomocy, dom dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży, schronisko dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi oraz klub samopomocy.

5. Za ośrodek wsparcia uznaje się również schronisko dla osób bezdomnych pomimo nieświadczenia w nim usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych.

Istniejące wersje czasowe art. 51a
2010.03.31
dodany przez
2011.05.03
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 51a. 1. Ośrodkami wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi są: środowiskowy dom samopomocy lub klub samopomocy dla osób z zaburzeniami psychicznymi, zwanych dalej "uczestnikami", które w wyniku upośledzenia niektórych funkcji organizmu lub zdolności adaptacyjnych wymagają pomocy do życia w środowisku rodzinnym i społecznym, w szczególności w celu zwiększania zaradności i samodzielności życiowej, a także ich integracji społecznej.

2. Środowiskowy dom samopomocy świadczy usługi w ramach indywidualnych lub zespołowych treningów samoobsługi i treningów umiejętności społecznych, polegających na nauce, rozwijaniu lub podtrzymywaniu umiejętności w zakresie czynności dnia codziennego i funkcjonowania w życiu społecznym.

3. Okres korzystania z miejsca całodobowego pobytu w środowiskowym domu samopomocy nie może być jednorazowo dłuższy niż 3 miesiące, z możliwością przedłużenia do 6 miesięcy w uzasadnionych przypadkach, przy czym maksymalny okres pobytu całodobowego osoby w roku kalendarzowym nie może być dłuższy niż 8 miesięcy.

4. Zakres usług świadczonych w klubach samopomocy ustala właściwy organ jednostki samorządu terytorialnego prowadzącej klub samopomocy w uzgodnieniu z wojewodą.

5. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia:

    1) sposób funkcjonowania środowiskowych domów samopomocy,

    2) tryb kierowania i przyjmowania do środowiskowych domów samopomocy,

    3) kwalifikacje osób świadczących usługi,

    4) standardy usług świadczonych przez środowiskowe domy samopomocy,

    5) termin dostosowania środowiskowych domów samopomocy do wymaganych standardów

- uwzględniając potrzeby i możliwości psychofizyczne osób kierowanych do środowiskowych domów samopomocy, a także konieczność zapewnienia sprawnego funkcjonowania tych domów.

Istniejące wersje czasowe art. 51b
2010.03.31
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2015.10.05
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 51b. 1. Odpłatność miesięczną za usługi świadczone w ośrodkach wsparcia osobom z zaburzeniami psychicznymi ustala się w wysokości 5% kwoty dochodu osoby samotnie gospodarującej lub kwoty dochodu na osobę w rodzinie, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie przekracza kwotę 300% odpowiedniego kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2.

2. Korzystanie z usług klubów samopomocy dla osób z zaburzeniami psychicznymi jest nieodpłatne.

3. Odpłatność za usługi całodobowe w ośrodkach wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi ustala się w wysokości 70% dochodu osoby korzystającej z usług, proporcjonalnie do okresu jej pobytu.

4. Odpłatność, o której mowa w ust. 1 i 3, nie może być wyższa niż średnia miesięczna kwota dotacji na jednego uczestnika, o której mowa w art. 51c ust. 3, wyliczona dla ośrodka wsparcia, w którym osoba przebywa.

5. Decyzję o skierowaniu do ośrodka wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi i decyzję ustalającą odpłatność za korzystanie z usług w tych ośrodkach wydaje właściwy organ jednostki samorządu terytorialnego prowadzącej lub zlecającej prowadzenie ośrodka wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi.

6. Organ, o którym mowa w ust. 5, może zwolnić osoby zobowiązane do odpłatności za usługi w ośrodkach wsparcia, na ich wniosek, częściowo lub całkowicie z tej odpłatności. Przepis art. 64 stosuje się odpowiednio.

7. Dochody z tytułu odpłatności za usługi świadczone w ośrodkach wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi stanowią dochód budżetu państwa.

Istniejące wersje czasowe art. 51c
2010.03.31
dodany przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.01.01
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.07.01
zmieniony przez
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 51c. 1. Jednostka samorządu terytorialnego może, w uzgodnieniu z wojewodą, utworzyć ośrodek wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi lub uruchomić nowe miejsca w takim ośrodku, z uwzględnieniem możliwości ich sfinansowania ze środków budżetu państwa.

2. Miesięczną kwotę dotacji z budżetu państwa na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia ośrodków wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi ustala wojewoda jako iloczyn aktualnej liczby osób korzystających z usług w tych ośrodkach oraz średniej miesięcznej wojewódzkiej kwoty dotacji na jednego uczestnika, nie wyższą jednak niż średnia miesięczna kwota dotacji wyliczona dla województwa.

3. Wojewoda corocznie ustala średnią miesięczną wojewódzką kwotę dotacji na jednego uczestnika ośrodka wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi, w tym:

    1) dla środowiskowych domów samopomocy w wysokości nie niższej niż 250%*) kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1;

    2) dla klubów samopomocy dla osób z zaburzeniami psychicznymi, w wysokości nie niższej niż 80% kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1.

    _________________
    *) Uwaga od redakcji: patrz art. 2 ustawy z dnia 5.08.2015 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1310).

4. Kwota dotacji ustalana zgodnie z ust. 2 może być zwiększona, nie więcej jednak niż o 20%, w zależności od liczby uczestników oraz zakresu, jakości i rodzaju świadczonych usług.

5. Kwota dotacji ustalana zgodnie z ust. 3 pkt 1 może być zwiększona, nie więcej niż o 30%, na uczestników z niepełnosprawnościami sprzężonymi lub spektrum autyzmu, którzy posiadają orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wraz ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Istniejące wersje czasowe art. 52
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 52. 1. W przypadku braku możliwości zapewnienia usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania osoba wymagająca z powodu wieku lub niepełnosprawności pomocy innych osób może korzystać z usług opiekuńczych i bytowych w formie rodzinnego domu pomocy.

2. Rodzinny dom pomocy stanowi formę usług opiekuńczych i bytowych świadczonych całodobowo przez osobę fizyczną lub organizację pożytku publicznego dla nie mniej niż trzech i nie więcej niż ośmiu zamieszkujących wspólnie osób wymagających z powodu wieku lub niepełnosprawności wsparcia w tej formie.

3. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, standardy, rodzaj i zakres usług bytowych i opiekuńczych świadczonych przez rodzinny dom pomocy, warunki kierowania, odpłatności i nadzoru nad rodzinnymi domami pomocy, kierując się potrzebą zapewnienia właściwej opieki osobom umieszczonym w rodzinnym domu pomocy.

Istniejące wersje czasowe art. 53
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2012.01.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2014.08.30
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.03.01
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 53. 1. Osobie pełnoletniej, która ze względu na trudną sytuację życiową, wiek, niepełnosprawność lub chorobę potrzebuje wsparcia w funkcjonowaniu w codziennym życiu, ale nie wymaga usług w zakresie świadczonym przez jednostkę całodobowej opieki, w szczególności osobie z zaburzeniami psychicznymi, osobie opuszczającej pieczę zastępczą w rozumieniu przepisów o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, zakład dla nieletnich, a także cudzoziemcowi, który uzyskał w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, może być przyznane wsparcie w mieszkaniu chronionym.

2. Mieszkanie chronione jest formą pomocy społecznej przygotowującą pod opieką specjalistów osoby tam przebywające do prowadzenia samodzielnego życia lub wspomagającą te osoby w codziennym funkcjonowaniu.

3. Mieszkanie chronione może być prowadzone przez każdą jednostkę organizacyjną pomocy społecznej lub organizację pożytku publicznego i w zależności od celu udzielania wsparcia prowadzone jest jako mieszkanie chronione treningowe lub mieszkanie chronione wspierane.

4. W mieszkaniu chronionym treningowym zapewnia się usługi bytowe oraz naukę, rozwijanie lub utrwalanie samodzielności, sprawności w zakresie samoobsługi, pełnienia ról społecznych w integracji ze społecznością lokalną, w celu umożliwienia prowadzenia samodzielnego życia.

5. Mieszkanie chronione wspierane przeznaczone jest dla:

    1) osoby niepełnosprawnej, w szczególności osoby niepełnosprawnej fizycznie lub osoby z zaburzeniami psychicznymi;

    2) osoby w podeszłym wieku lub przewlekle chorej.

6. W mieszkaniu chronionym wspieranym zapewnia się usługi bytowe oraz pomoc w wykonywaniu czynności niezbędnych w życiu codziennym i realizacji kontaktów społecznych, w celu utrzymania lub rozwijania samodzielności osoby na poziomie jej psychofizycznych możliwości.

7. Decyzję o skierowaniu do korzystania ze wsparcia w mieszkaniu chronionym wydaje się na czas określony.

8. W stosunku do osób, które posiadają orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a także w szczególnie uzasadnionych przypadkach w stosunku do innych osób, może być wydana decyzja o skierowaniu do korzystania ze wsparcia w mieszkaniu chronionym wspieranym na czas nieokreślony.

9. Decyzja o skierowaniu osoby do korzystania ze wsparcia w mieszkaniu chronionym wydawana jest po dokonaniu uzgodnień pomiędzy pracownikiem socjalnym podmiotu kierującego, pracownikiem socjalnym jednostki organizacyjnej pomocy społecznej prowadzącej mieszkanie chronione lub organizacji pożytku publicznego prowadzącej mieszkanie chronione a osobą ubiegającą się o skierowanie do korzystania ze wsparcia w mieszkaniu chronionym lub jej przedstawicielem ustawowym.

10. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 9, mają formę pisemną i dotyczą:

    1) celu pobytu;

    2) okresu pobytu;

    3) rodzaju i zakresu świadczonego wsparcia;

    4) odpłatności osoby korzystającej ze wsparcia;

    5) sposobu zgłaszania planowanej nieobecności w mieszkaniu chronionym;

    6) zasad i sposobu realizacji programu usamodzielniania osoby korzystającej ze wsparcia lub programu wspierania osoby.

11. Wsparcie świadczone w mieszkaniu chronionym nie stanowi zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych osób lub rodzin.

12. Korzystanie ze wsparcia w mieszkaniu chronionym, prowadzonym przez podmioty inne niż gmina, powiat lub na ich zlecenie, odbywa się na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą korzystającą z pobytu w mieszkaniu chronionym lub jej przedstawicielem ustawowym. W tym przypadku nie stosuje się ust. 7-11.

13. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia, minimalne standardy usług świadczonych w mieszkaniach chronionych oraz minimalne standardy pomieszczeń w mieszkaniu chronionym, kierując się potrzebą zapewnienia właściwych usług i pomocy oraz uwzględniając indywidualne potrzeby i możliwości psychofizyczne osób kierowanych do mieszkania chronionego odpowiedniego rodzaju.

Istniejące wersje czasowe art. 53a
2009.06.13
dodany przez
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 53a. 1. Wynagrodzenie za sprawowanie opieki wypłaca się w wysokości ustalonej przez sąd. Wynagrodzenie to obliczone w stosunku miesięcznym nie może przekraczać 1/10 przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat nagród z zysku, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za okres poprzedzający dzień przyznania wynagrodzenia.

2. Udzielenie świadczeń w postaci wynagrodzenia za sprawowanie opieki nie wymaga przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz wydania decyzji administracyjnej.

Rozdział 2

Domy pomocy społecznej

Istniejące wersje czasowe art. 54
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 54. 1. Osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.

2. Osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

2a. W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę, o której mowa w ust. 1, kieruje się na jej wniosek do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące.

3. Osoba wymagająca wzmożonej opieki medycznej kierowana jest na podstawie art. 33a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1793, z późn. zm.) do zakładu opiekuńczo-leczniczego lub pielęgnacyjno-opiekuńczego.

4. W przypadku gdy osoba bezwzględnie wymagająca pomocy lub jej przedstawiciel ustawowy nie wyrażają zgody na umieszczenie w domu pomocy społecznej lub po umieszczeniu wycofają swoją zgodę, ośrodek pomocy społecznej lub dom pomocy społecznej są obowiązane do zawiadomienia o tym właściwego sądu, a jeżeli osoba taka nie ma przedstawiciela ustawowego lub opiekuna - prokuratora.

Art. 55. 1. Dom pomocy społecznej świadczy usługi bytowe, opiekuńcze, wspomagające i edukacyjne na poziomie obowiązującego standardu, w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób w nim przebywających, zwanych dalej "mieszkańcami domu".

2. Organizacja domu pomocy społecznej, zakres i poziom usług świadczonych przez dom uwzględnia w szczególności wolność, intymność, godność i poczucie bezpieczeństwa mieszkańców domu oraz stopień ich fizycznej i psychicznej sprawności.

3. Dom pomocy społecznej może również świadczyć usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób w nim niezamieszkujących.

Istniejące wersje czasowe art. 56
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 56. Domy pomocy społecznej, w zależności od tego, dla kogo są przeznaczone, dzielą się na następujące typy domów, dla:

    1) osób w podeszłym wieku;

    2) osób przewlekle somatycznie chorych;

    3) osób przewlekle psychicznie chorych;

    4) dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie;

    5) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie;

    6) osób niepełnosprawnych fizycznie;

    7) osób uzależnionych od alkoholu.

Istniejące wersje czasowe art. 56a
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2010.03.31
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 56a. 1. Dom pomocy społecznej może być prowadzony w jednym budynku łącznie dla:

    1) osób w podeszłym wieku oraz osób przewlekle somatycznie chorych;

    2) osób przewlekle somatycznie chorych oraz osób niepełnosprawnych fizycznie;

    3) osób w podeszłym wieku oraz osób niepełnosprawnych fizycznie;

    4) osób dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie oraz dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie.

2. Typy domów pomocy społecznej mogą być łączone w inny sposób niż określony w ust. 1, pod warunkiem usytuowania każdego z nich w odrębnym budynku.

3. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 2, dom pomocy społecznej świadczy usługi na poziomie obowiązującego standardu odpowiednio dla każdego typu domu.

Istniejące wersje czasowe art. 57
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.07.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.05.19
zmieniony przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 57. 1. Domy pomocy społecznej mogą prowadzić, po uzyskaniu zezwolenia wojewody:

    1) jednostki samorządu terytorialnego;

    2) Kościół Katolicki, inne kościoły, związki wyznaniowe oraz organizacje społeczne, fundacje i stowarzyszenia;

    3) inne osoby prawne;

    4) osoby fizyczne.

2. Zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej wydaje wojewoda właściwy ze względu na położenie domu.

3. Wojewoda wydaje zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej, jeżeli podmiot o nie występujący:

    1) spełnia warunki określone w niniejszej ustawie;

    2) spełnia standardy, o których mowa w art. 55 ust. 1 i 2;

    3) złoży wniosek o wydanie zezwolenia na prowadzenie domu pomocy społecznej.

3a. Wniosek o zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej zawiera:

    1) nazwę podmiotu, jego siedzibę i adres, a w przypadku osoby fizycznej także dane osobowe (imię i nazwisko, adres zamieszkania, numer PESEL, o ile osoba taki posiada);

    2) numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym albo wskazanie dokumentu określającego status prawny podmiotu;

    3) numer identyfikacji podatkowej (NIP);

    4) numer identyfikacyjny REGON;

    5) nazwę, adres i typ domu pomocy społecznej;

    6) liczbę miejsc przeznaczonych dla mieszkańców domu;

    7) strukturę zatrudnienia i zakres świadczonych usług przez poszczególne grupy personelu.

3b. Do wniosku o zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej należy dołączyć:

    1) kopię dokumentu potwierdzającego tytuł prawny do nieruchomości, na której jest usytuowany dom;

    2) dokumenty potwierdzające spełnienie wymagań określonych odrębnymi przepisami;

    3) regulamin organizacyjny domu pomocy społecznej lub jego projekt;

    4) w przypadku podmiotów, o których mowa w ust. 1 pkt 2-4:

      a) dokumenty potwierdzające status prawny podmiotu, w przypadku gdy nie podlega wpisowi do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym lub do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej,

      b) informację o sposobie finansowania domu,

      c) zaświadczenie, że osoba, która będzie kierowała domem jest zdolna ze względu na stan zdrowia do kierowania domem,

      d) zaświadczenie albo oświadczenie o niezaleganiu z płatnościami wobec urzędu skarbowego i składkami do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz

      e) zaświadczenie albo oświadczenie o niekaralności za przestępstwo popełnione umyślnie osoby, która będzie kierowała domem.

3c. Oświadczenia, o których mowa w ust. 3b pkt 4 lit. d i e, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.

4. Zezwolenie wydaje się po przeprowadzeniu wizytacji obiektu, w którym usytuowany jest dom pomocy społecznej.

5. Zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej wydaje się na czas nieokreślony.

6. Wojewoda prowadzi rejestr domów pomocy społecznej. Wojewoda corocznie, do dnia 30 czerwca, ogłasza rejestr domów pomocy społecznej w wojewódzkim dzienniku urzędowym.

7. Bez zgody wojewody właściwe organy samorządu województwa, powiatu i miasta na prawach powiatu nie mogą zmienić przeznaczenia oraz typu domu pomocy społecznej i ośrodka wsparcia.

8. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w drodze rozporządzenia:

    1) sposób funkcjonowania określonych typów domów pomocy społecznej i obowiązujący standard podstawowych usług świadczonych przez domy pomocy społecznej,

    2) wzór wniosku o wydanie zezwolenia na prowadzenie domu pomocy społecznej,

    3) tryb kierowania i przyjmowania osób ubiegających się o przyjęcie do domu pomocy społecznej

- uwzględniając indywidualne potrzeby i możliwości psychofizyczne mieszkańców domów oraz osób kierowanych do domów pomocy społecznej.

Istniejące wersje czasowe art. 57a
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.07.01
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 57a. 1. Jeżeli podmiot, któremu wydano zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej:

    1) przestał spełniać warunki określone w niniejszej ustawie,

    2) przestał spełniać standardy, o których mowa w art. 55 ust. 1 i 2,

    3) nie przedstawi na żądanie wojewody w wyznaczonym terminie aktualnych dokumentów, oświadczeń lub informacji, o których mowa w art. 57 ust. 3b

- wojewoda wyznacza dodatkowy termin na spełnienie warunków lub standardów albo na dostarczenie wymaganych dokumentów, oświadczeń lub informacji.

2. Po bezskutecznym upływie terminu, o którym mowa w ust. 1, wojewoda cofa zezwolenie na prowadzenie domu pomocy społecznej.

3. W przypadku cofnięcia zezwolenia, wojewoda wykreśla dom z rejestru domów pomocy społecznej.

Istniejące wersje czasowe art. 58
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 58. 1. Wydatki związane z zapewnieniem całodobowej opieki mieszkańcom oraz zaspokajaniem ich niezbędnych potrzeb bytowych i społecznych w całości pokrywa dom pomocy społecznej.

2. Dom pomocy społecznej umożliwia i organizuje mieszkańcom pomoc w korzystaniu ze świadczeń zdrowotnych przysługujących im na podstawie odrębnych przepisów.

3. Dom pomocy społecznej pokrywa opłaty ryczałtowe i częściową odpłatność do wysokości limitu ceny, przewidziane w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

4. Dom pomocy społecznej może pokryć wydatki ponoszone na niezbędne usługi pielęgnacyjne w zakresie wykraczającym poza uprawnienia wynikające z przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Istniejące wersje czasowe art. 59
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 59. 1. Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej.

2. Decyzję o umieszczeniu w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy prowadzącej dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej. W przypadku regionalnych domów pomocy społecznej decyzję wydaje marszałek województwa, z zastrzeżeniem ust. 5.

3. W razie niemożności umieszczenia w domu pomocy społecznej z powodu braku wolnych miejsc, powiadamia się osobę o wpisaniu na listę oczekujących oraz o przewidywanym terminie oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej.

4. Przepisy ust. 1-3 stosuje się do domów pomocy społecznej prowadzonych na zlecenie organów jednostek samorządu terytorialnego.

5. W przypadku regionalnego domu pomocy społecznej finansowanego z dochodów własnych samorządu województwa decyzję o skierowaniu wydaje organ gminy, a decyzję o umieszczeniu i opłacie za pobyt wydaje marszałek województwa na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, przy czym art. 64 stosuje się odpowiednio.

6. W przypadku regionalnego domu pomocy społecznej, o którym mowa w art. 56 pkt 7, decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Decyzję o umieszczeniu w regionalnym domu pomocy społecznej wydaje marszałek województwa.

7. Decyzję o skierowaniu oraz o umieszczeniu w domu pomocy społecznej, o którym mowa w art. 56 pkt 7, wydaje się na czas określony nie dłuższy niż 12 miesięcy, z możliwością przedłużenia do 18 miesięcy w uzasadnionych przypadkach.

Istniejące wersje czasowe art. 60
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.04.30
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 60. 1. Pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, z zastrzeżeniem ust. 3.

2. Średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca:

    1) w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym - ustala wójt (burmistrz, prezydent miasta) i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku;

    2) w domu pomocy społecznej o zasięgu powiatowym - ustala starosta i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku;

    3) w regionalnym domu pomocy społecznej - ustala marszałek województwa i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym, nie później niż do dnia 31 marca każdego roku.

3. Ogłoszony średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w domu pomocy społecznej, o którym mowa w ust. 2, może być niższy niż obliczony zgodnie z art. 6 pkt 15, jednak pod warunkiem zapewnienia realizacji zadań na poziomie obowiązującego standardu.

4. Ogłoszenie, o którym mowa w ust. 2, stanowi podstawę do ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej od następnego miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zostało opublikowane. Do tego czasu odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej ustala się na podstawie ogłoszenia z roku poprzedniego.

5. W domu pomocy społecznej, który rozpoczął działalność, średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca ustala się w wysokości średniej wojewódzkiej kwoty średniego kosztu utrzymania w domach pomocy społecznej danego typu, a jeżeli takiego typu nie ma na terenie województwa, średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca ustala się w wysokości średniej wojewódzkiej kwoty średniego kosztu utrzymania w domach pomocy społecznej.

6. W celu ustalenia średniego miesięcznego kosztu utrzymania w domu pomocy społecznej, który nie był prowadzony przez cały rok kalendarzowy, kwotę kosztów działalności domu wynikającą z utrzymania mieszkańców z roku poprzedniego dzieli się przez średnią miesięczną liczbę mieszkańców przebywających w domu pomocy społecznej oraz liczbę miesięcy w roku przypadających po miesiącu wydania zezwolenia na prowadzenie domu.

Istniejące wersje czasowe art. 61
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2011.05.03
zmieniony przez
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 61. 1. Obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności:

    1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka,

    2) małżonek, zstępni przed wstępnymi,

    3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej

- przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność.

2. Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą:

    1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, nie więcej niż 70% tego dochodu;

    2) małżonek, zstępni przed wstępnymi - zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2:

      a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium,

      b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie;

    3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej - w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2.

2a. Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej mogą wnosić osoby niewymienione w ust. 2.

2b. W przypadku, o którym mowa w ust. 2a, gmina wnosi opłatę w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a.

2c. W przypadku, o którym mowa w ust. 2a, art. 103 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

3. W przypadku niewywiązywania się osób, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a, z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków.

4. Dochód mieszkańca domu podejmującego pracę ze wskazań terapeutyczno-rehabilitacyjnych lub uczestniczącego w warsztatach terapii zajęciowej, stanowiący podstawę naliczania opłaty, zmniejsza się o 50% kwoty otrzymywanej z tytułu wynagrodzenia za tę pracę lub o kwotę odpowiadającą wysokości kieszonkowego wypłacanego z tytułu uczestnictwa w tych warsztatach.

Istniejące wersje czasowe art. 62
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2013.05.11
zmieniony przez
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 62. 1. Mieszkaniec domu wnosi opłatę do kasy domu lub na jego rachunek bankowy. Za jego zgodą opłata może być potrącana:

    1) z emerytury lub renty mieszkańca domu - przez właściwy organ emerytalno-rentowy, zgodnie z odrębnymi przepisami;

    2) z zasiłku stałego mieszkańca domu - przez ośrodek pomocy społecznej dokonujący wypłaty świadczenia; opłatę za pobyt ośrodek pomocy społecznej przekazuje na rachunek bankowy domu pomocy społecznej.

2. Osoby, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 i ust. 2a, wnoszą opłatę ustaloną zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 2 i ust. 2c do kasy lub na rachunek bankowy gminy, z której mieszkaniec domu został skierowany; opłatę tę gmina wraz z opłatą, o której mowa w art. 61 ust. 2 pkt 3, przekazuje na rachunek bankowy właściwego domu pomocy społecznej.

3. Opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2, przeznacza się na utrzymanie domu pomocy społecznej.

Art. 63. 1. Mieszkaniec domu, a także inna osoba obowiązana do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej, jeżeli mieszkaniec domu przebywa u tej osoby, nie ponoszą opłat za okres nieobecności mieszkańca domu nieprzekraczającej 21 dni w roku kalendarzowym.

2. Za małoletniego mieszkańca domu nie wnosi się opłaty z jego dochodu i dochodu osób obowiązanych do wnoszenia opłaty w okresie jego nieobecności nieprzekraczającej 70 dni w roku kalendarzowym, jeżeli w tym czasie przebywa w domu rodzinnym.

Art. 64. Osoby wnoszące opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej można zwolnić, na ich wniosek, częściowo lub całkowicie z tej opłaty, w szczególności jeżeli:

    1) wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce;

    2) występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych;

    3) małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia;

    4) osoba obowiązana do wnoszenia opłaty jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko.

Istniejące wersje czasowe art. 64a
2015.10.05
dodany przez
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 64a. Osobę zobowiązaną do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej zwalnia się całkowicie z tej opłaty na jej wniosek pod warunkiem, iż przedstawi prawomocne orzeczenie sądu o pozbawieniu rodzica władzy rodzicielskiej nad tą osobą i oświadczy, że władza rodzicielska nie została przywrócona.

Istniejące wersje czasowe art. 64b
2017.11.09
dodany przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 64b. 1. Członków Korpusu Weteranów Walk o Niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1255 oraz z 2017 r. poz. 456 i 1386), obowiązanych do wnoszenia opłaty za swój pobyt w domu pomocy społecznej można zwolnić, na ich wniosek albo z urzędu, całkowicie albo częściowo z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej.

2. Przy podejmowaniu decyzji o całkowitym albo częściowym zwolnieniu członka Korpusu Weteranów Walk o Niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej albo o odmowie zwolnienia organ bierze pod uwagę możliwości i sytuację finansową gminy.

Istniejące wersje czasowe art. 65
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2017.11.09
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 65. 1. Do domów pomocy społecznej prowadzonych przez podmioty niepubliczne, o których mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2-4, jeżeli nie są one prowadzone na zlecenie organu jednostki samorządu terytorialnego, nie stosuje się art. 59-64b.

2. W przypadku braku miejsc w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym lub powiatowym gmina może kierować osoby tego wymagające do domu pomocy społecznej, który nie jest prowadzony na zlecenie wójta (burmistrza, prezydenta miasta) lub starosty. W takim przypadku stosuje się odpowiednio art. 61-64b, z tym że wysokość opłaty za pobyt w takim domu określa umowa zawarta przez gminę z podmiotem prowadzącym dom.

Art. 66. Rada gminy może określić, w drodze uchwały, dla osób, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a, korzystniejsze warunki ustalania opłat za pobyt w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym, częściowego lub całkowitego zwolnienia z tych opłat, zwrotu należności za okres nieobecności osoby w domu.

Rozdział 3

Działalność gospodarcza w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku

Istniejące wersje czasowe art. 67
Tekst ujednolicony przez redakcję na dzień:
2009.01.01
2009.10.21 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362
2013.02.07 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2013 r. poz. 182
2015.01.30 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2015 r. poz. 163
2016.06.29 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2016 r. poz. 930
2017.09.22 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2017 r. poz. 1769
2018.04.30
zmieniony przez
2018.08.08 Tekst jednolity
ujednolicony przez
Dz. U. z 2018 r. poz. 1508
Pokaż wszystkie w jednym oknie

Art. 67. 1. Działalność gospodarcza w zakresie prowadzenia placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku może być prowadzona po uzyskaniu zezwolenia wojewody.

1a. Uzyskania zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, wymaga również prowadzenie placówki zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku przez usługodawcę z państwa członkowskiego w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych i innych osób zagranicznych w obrocie gospodarczym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 649).

2. Wojewoda wydaje zezwolenie, jeżeli podmiot o nie występujący:

    1) spełnia warunki określone w niniejszej ustawie;

    2) spełnia standardy, o których mowa w art. 68;

    3) przedstawi:

      a) wniosek o zezwolenie,

      b) dokumenty potwierdzające tytuł prawny do nieruchomości, na której jest usytuowany dom,

      c) zaświadczenie właściwego organu potwierdzające możliwość użytkowania obiektu określonego w kategorii XI załącznika do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332),

      d) koncepcję prowadzenia placówki